Wycena Spółek Metodą Porównawczą
Praktyczny Poradnik z Case Study na Polskim Rynku
Wprowadzenie: Dlaczego Wycena Porównawcza?
Metoda porównawcza (ang. Market Multiple Approach) jest jedną z najczęściej stosowanych technik wyceny przedsiębiorstw. Opiera się na założeniu, że wartość spółki może być oszacowana poprzez porównanie jej z podobnymi firmami (tzw. spółkami porównywalnymi), dla których dostępne są dane rynkowe lub transakcyjne.
Jest szczególnie przydatna, gdy dostępne są wiarygodne dane rynkowe dla porównywalnych podmiotów i oferuje szybką oraz intuicyjną estymację wartości, odzwierciedlającą bieżące sentymenty rynkowe.
Kluczowe Zasady Metody Porównawczej
Zasada Podobieństwa
Wyceniana spółka powinna być porównywana do firm działających w tej samej branży, o podobnym modelu biznesowym, rozmiarze, tempie wzrostu, rentowności i strukturze kapitału.
Zasada Mnożników
Wartość spółki jest wyrażana jako wielokrotność pewnej miary finansowej (np. zysku, przychodów, EBITDA). Mnożniki te są wyliczane dla spółek porównywalnych, a następnie stosowane do spółki wycenianej.
Główne typy mnożników:
- Mnożniki kapitałowe: P/E (Cena do Zysku), P/BV (Cena do Wartości Księgowej), P/S (Cena do Sprzedaży)
- Mnożniki wartości przedsiębiorstwa: EV/EBITDA (Wartość Przedsiębiorstwa do EBITDA), EV/Sales (Wartość Przedsiębiorstwa do Sprzedaży)
Etapy Wyceny Metodą Porównawczą
-
1. Selekcja Spółek Porównywalnych
Identyfikacja firm publicznych lub transakcji, które są najbardziej zbliżone do wycenianej spółki pod względem branży, wielkości, profilu działalności, tempa wzrostu, rentowności i ryzyka.
-
2. Wybór Odpowiednich Mnożników
Dobór mnożników, które najlepiej odzwierciedlają specyfikę branży i spółki (np. P/E dla stabilnych firm, EV/EBITDA dla firm z dużymi nakładami inwestycyjnymi).
-
3. Zbieranie Danych Finansowych
Pozyskanie aktualnych i historycznych danych finansowych (sprawozdania finansowe, dane rynkowe) dla spółki wycenianej i porównywalnych.
-
4. Obliczenie Mnożników dla Spółek Porównywalnych
Wyliczenie wybranych mnożników dla każdej ze spółek porównywalnych.
-
5. Normalizacja i Korekty
Dostosowanie danych i mnożników w celu uwzględnienia różnic (np. w polityce rachunkowości, strukturze kapitału, jednorazowych zdarzeniach).
-
6. Zastosowanie Mnożników do Spółki Docelowej
Wybranie odpowiedniego mnożnika (np. mediana, średnia) z grupy porównywalnych i zastosowanie go do odpowiedniej miary finansowej spółki wycenianej.
-
7. Ustalenie Zakresu Wartości i Analiza Jakościowa
Określenie zakresu wartości i uwzględnienie czynników jakościowych, które mogą wpływać na ostateczną wycenę.
Case Study: Wycena TechInnovate Polska S.A.
Załóżmy, że wyceniamy TechInnovate Polska S.A., małą, szybko rosnącą polską spółkę technologiczną, specjalizującą się w oprogramowaniu dla sektora MŚP. Spółka nie jest notowana na giełdzie.
Spółki Porównywalne (Fikcyjne Dane z Polskiego Rynku)
Wybraliśmy trzy notowane na GPW spółki z sektora oprogramowania, które są zbliżone profilem działalności i wielkością:
- SoftSolutions S.A.
- CodeCraft Sp. z o.o.
- DigitalWorks S.A.
Dane Finansowe (na 31.12.2024 - Fikcyjne)
| Spółka | Przychody (mln PLN) | Zysk Netto (mln PLN) | EBITDA (mln PLN) | Kapitalizacja (mln PLN) | Wartość Przedsiębiorstwa (EV) (mln PLN) |
|---|---|---|---|---|---|
| TechInnovate Polska S.A. | 25.0 | 3.0 | 5.0 | N/A | N/A |
| SoftSolutions S.A. | 80.0 | 10.0 | 15.0 | 180.0 | 195.0 |
| CodeCraft Sp. z o.o. | 45.0 | 4.5 | 7.0 | 85.0 | 92.0 |
| DigitalWorks S.A. | 120.0 | 18.0 | 25.0 | 300.0 | 320.0 |
Obliczone Mnożniki dla Spółek Porównywalnych
| Spółka | P/E (Kapitalizacja / Zysk Netto) | EV/EBITDA (EV / EBITDA) |
|---|---|---|
| SoftSolutions S.A. | 18.0 | 13.0 |
| CodeCraft Sp. z o.o. | 18.9 | 13.1 |
| DigitalWorks S.A. | 16.7 | 12.8 |
| Mediana | 18.0 | 13.0 |
Porównanie Mnożników Spółek
Wykres przedstawia mnożniki P/E i EV/EBITDA dla wybranych spółek porównywalnych.
Wycena TechInnovate Polska S.A.
Zastosujemy medianę mnożników z grupy porównywalnych do danych finansowych TechInnovate Polska S.A.:
- Mediana P/E = 18.0x
- Mediana EV/EBITDA = 13.0x
Wycena na podstawie P/E:
Zysk Netto TechInnovate: 3.0 mln PLN
Szacowana Kapitalizacja = 3.0 mln PLN * 18.0 = 54.0 mln PLN
Wycena na podstawie EV/EBITDA:
EBITDA TechInnovate: 5.0 mln PLN
Szacowana Wartość Przedsiębiorstwa (EV) = 5.0 mln PLN * 13.0 = 65.0 mln PLN
Szacowany Zakres Wartości TechInnovate Polska S.A.: 54.0 mln PLN - 65.0 mln PLN
Ostateczna wartość może być korygowana o czynniki jakościowe, takie jak perspektywy wzrostu, ryzyko, jakość zarządzania, czy specyficzne aktywa niematerialne.
Zalety i Wady Metody Porównawczej
Zalety
- Prostota i intuicyjność: Łatwa do zrozumienia i zastosowania.
- Odzwierciedla sentyment rynkowy: Wykorzystuje aktualne dane z rynku.
- Szybkość: Stosunkowo szybka w wykonaniu w porównaniu do innych metod.
- Dostępność danych: Dane dla spółek publicznych są łatwo dostępne.
Wady
- Zależność od rynku: Wycena może być zniekształcona przez nadmierny optymizm lub pesymizm rynkowy.
- Trudność w znalezieniu idealnych porównywalnych: Rzadko istnieją dwie identyczne firmy.
- Wymaga korekt: Różnice w polityce rachunkowości, strukturze kapitału czy modelu biznesowym wymagają normalizacji.
- Nie uwzględnia specyficznych czynników: Może pomijać unikalne cechy spółki wycenianej.
Podsumowanie i Wnioski
Metoda porównawcza jest cennym narzędziem w arsenale analityka finansowego, szczególnie gdy celem jest szybka i rynkowa ocena wartości. Jej siła leży w odzwierciedlaniu bieżących warunków rynkowych i łatwości komunikacji wyników.
Należy jednak pamiętać o jej ograniczeniach i zawsze stosować ją w połączeniu z innymi metodami wyceny (np. metodą dochodową, taką jak DCF), aby uzyskać bardziej kompleksowy i wiarygodny obraz wartości przedsiębiorstwa. Kluczem do sukcesu jest staranny dobór spółek porównywalnych i odpowiednia normalizacja danych.
Więcej ciekawych treści znajdziesz w sekcji artykuły i na naszych social media. Nie trać okazji Zarejestruj się i bądź na Plusie!